Namaz vakitleri neden farklı çıkıyor?

Farkı bulmak için kontrol sırası

1. Tarih ve saat dilimi: Aynı günü ve aynı yerel saati mi karşılaştırıyorsunuz?
2. Konum: Aynı ilçeye ya da aynı koordinata mı bakıyorsunuz?
3. Kaynak: Karşınızdaki Diyanet çizelgesi mi, yoksa genel bir hesaplama profili mi?
4. İkindi: Standart mı, Hanefi mi seçili?
5. Dakika düzeltmeleri: Uygulamada elle eklenmiş dakikalar var mı?
6. Cami saati: Gördüğünüz saat vaktin başlangıcı mı, yoksa ezan ya da cemaat saati mi?

Açıları değiştirmeden önce ilk iki adımı tamamlayın. Bütün vakitler aynı miktarda, örneğin tam bir saat kaymışsa önce tarih ve saat dilimini kontrol edin. Ancak her büyük fark saat hatası değildir. Açı veya profil seçimi, özellikle yaz aylarında İmsak ve Yatsı’yı bir saatten fazla değiştirebilir. Yüksek enlemlerde bazı vakitler hiç hesaplanamayabilir.

Önce tarih ve saat dilimini kontrol edin

Hesaplayıcıdaki Bu konumda bugün seçeneği, cihazınızın tarihini değil seçtiğiniz yerin tarihini kullanır. Yurt dışındayken Türkiye’deki bir şehrin vakitlerine bakıyorsanız, cihaz saatiniz ile konumun saat dilimi farklı olabilir. Bunun tersi de geçerlidir. Sıradaki namaz sayacı yalnızca o yerin bugünü için çalışır. Başka bir tarih seçtiğinizde sayaç durur.

• Hazır şehir seçtiğinizde nokta ve saat dilimi birlikte ayarlanır ve vakitler hemen hesaplanır.
• Koordinat girdiyseniz Bu konumun saat dilimi alanından doğru bölgeyi seçin. Türkiye için bu bölge Europe/Istanbul olur. Ardından Vakitleri hesapla düğmesine basın.
• Konumumu kullan ile konum aldığınızda saat dilimi ve sonuçlar temizlenir. Ardından Bu konumun saat dilimi listesinden saat dilimini seçin ve Vakitleri hesapla düğmesine basın. Listeden saat dilimi seçmek tek başına hesaplamayı başlatmaz. Cihaz saat dilimini kullan düğmesi ise koordinat varsa vakitleri hemen hesaplar. Bu düğmeyi yalnızca cihazınızın saati o konumun saat dilimindeyse kullanın.

Tarihler 1 Ocak 2020 ile 31 Aralık 2035 arasında seçilebilir.

Aynı yeri ve aynı yuvarlamayı karşılaştırın

Diyanet vakitleri il ve ilçe bazında yayımlar. Bir çizelgenin hangi koordinata göre hazırlandığı sayfada belirtilmez. Hesaplayıcı ise hazır şehir merkezini veya sizin girdiğiniz koordinatı kullanır. Güneşin doğuş ve batış saati aynı il içinde doğudan batıya değiştiği için küçük farklar beklenir. Bu yüzden kendi ilçenizin çizelgesini açın ve ilçenize yakın bir koordinatla karşılaştırın.

Hesaplayıcı her vakti en yakın dakikaya yuvarlar. Başka bir kaynak saniyeleri farklı yuvarlıyorsa bir dakikalık farkı tek başına sorun saymayın.

Diyanet çizelgesi ile MWL hesabı neden ayrışır?

Türkçe sayfadaki genel hesaplayıcının varsayılan profili Müslüman Dünya Birliği (MWL, 18° / 17°) profilidir. Hesaplayıcının içinden şehir seçmek bu profili Diyanet’e çevirmez. Açılar benzer olsa da MWL bir Diyanet çizelgesi değildir. Belgelenmiş farklardan biri, Diyanet’in temkin açıklamasında anlatılan paylardır:

• Güneş (doğuş) 7 dakika erken verilir.
• Akşam 7 dakika geç verilir.
• Öğle, güneşin meridyenden geçişinden 5 dakika sonra verilir.
• İkindiye 4 dakikalık pay eklenir.
• İmsak ve Yatsı için ayrıca temkin eklenmez.

Diyanet’te İmsak, sabah namazının ve orucun başladığı vakittir ve 18° ölçütüyle belirlenir. Ayrıntılar için Diyanet’in imsak açıklamasına bakabilirsiniz. Hesaplayıcıdaki İmsak satırı da seçili profilin açısıyla bulunan sabah başlangıcıdır. Bazı ülkelerde kullanılan, sabahtan önce ayrıca konan bir uyarı satırı değildir.

Hesaplanan sütun genel hesaplayıcıda elle seçilen şu ayarlarla bulundu: 41.0082° K, 28.9784° D, Europe/Istanbul, MWL 18° / 17°, Standart İkindi, açıya dayalı alacakaranlık kuralı ve sıfır dakikalık elle düzeltme. MWL’nin Öğle için 1 dakikalık yerleşik payı hesaba dahildir. Değerler en yakın dakikaya yuvarlandı. Bu sütun bir hesaptır, bugünün vakti değildir. Diyanet sütunu ise İstanbul çizelgesinin 1 Kasım satırından alındı. Diyanet referans noktasını ve yuvarlama ayrıntılarını belirtmediği için bu karşılaştırma yalnızca örnek niteliğindedir.

Aynı Diyanet sayfası astronomik güneş doğuşunu 07:35, batışını 18:01 olarak ayrıca gösterir. Hesaplanan Güneş ve Akşam satırları bu astronomik değerlere çok yakındır. Diyanet çizelgesindeki Güneş (07:28) ve Akşam (18:08) satırları ise temkin uygulanmış namaz satırlarıdır. Yani bu iki satırda astronomik bir olay, temkinli bir namaz satırıyla karşılaştırılmış olur.

Dakika düzeltmeleri alanı kendi tercihleriniz içindir. Buraya temkine benzer dakikalar eklemek hesabı Diyanet çizelgesine dönüştürmez. İstanbul ve Ankara şehir sayfaları da 18° / 17° açılı özel bir profille ve yukarıdaki paylara karşılık gelen elle düzeltmelerle (Güneş −7, Öğle +5, İkindi +4, Akşam +7 dakika; İmsak ve Yatsı 0) açılır. Bu sayfalardaki Güneş ve Akşam satırları astronomik doğuş ve batış değil, düzeltilmiş namaz satırlarıdır. Sonuç yine bir hesaptır ve Diyanet çizelgesiyle her gün birebir aynı olacağı garanti edilmez. Paylaşılan bir bağlantıdaki geçerli ayarlar bu başlangıç ayarlarının yerine geçer. Profillerin nasıl çalıştığını hesaplama yöntemleri sayfasında bulabilirsiniz.

İkindi: Standart mı, Hanefi mi?

Hesaplayıcının İkindi hesabı alanında iki seçenek vardır. Standart, gölgenin öğle gölgesi artı bir cisim boyuna ulaştığı anı esas alır. Buna asr-ı evvel denir. Hanefi ise öğle gölgesi artı iki cisim boyunu esas alır. Buna da asr-ı sânî denir. Bu yüzden Hanefi seçeneğinde İkindi daha geç başlar.

Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu, yayımlanan takvimde asr-ı evvelin kullanıldığını açıklar. Ayrıntılar için Kurul’un açıklamasına bakabilirsiniz. Diyanet çizelgesiyle karşılaştırma yaparken Standart seçeneğini kullanın. Türkçe kullanmanız veya Hanefi mezhebinden olmanız Hanefi seçeneğini kendiliğinden getirmez. Hangi vakte uyacağınız konusunda bir din görevlisine danışın.

Cami saati, ezan ve eski çizelgeler

Hesaplayıcı beş namaz vaktinin başladığı anı ve güneş işareti olan Güneş satırını gösterir. Ezan vaktin girdiğini duyurur ve başlangıçla aynı anda okunabilir. Okunuş saatini ise caminin uygulaması belirler. Cemaatle namazın kılındığı ikamet saati caminin ayrı bir tercihidir ve oruç için bir sınır değildir. Sahur ve iftar için yayımlanan çizelgedeki İmsak ve Akşam vakitlerini esas alın. Hesaplayıcıda ezan, cemaat veya cuma saati verisi yoktur. Bu saatleri caminizden öğrenin.

Fark büyükse eski bir kaynak da sebep olabilir. Geçen yılın basılı takvimi, güncellenmemiş bir uygulama veya farklı bir yöntem seçilmiş bir uygulama bu tür farklar yaratabilir. Diyanet namaz vakitleri sitesinde kendi ilçenizi açın ve ilgili tarihin satırını kontrol edin. İstanbul için örnek sayfaya bakabilirsiniz.

Hesaplayıcıda Hesaplama ayrıntıları bölümünü açtığınızda profilin yerleşik dakikalarını, sizin eklediğiniz dakikaları ve toplamı görebilirsiniz. Ayın tamamını karşılaştırmak için Aylık çizelge bölümünü açıp Yazdır düğmesini kullanın. Çıktıda nokta, saat dilimi ve ayarlar yer alır. Kıble yönüne de bakmak isterseniz Kıbleyi bul bağlantısı seçili noktayı kıble bulucuya aktarır.

Yazın kuzey ülkelerine veya kutup bölgelerine seyahat

Kuzey Avrupa gibi yüksek enlemlerde yazın alacakaranlık bütün gece sürebilir. Bu durumda İmsak ve Yatsı için gereken açıya hiç ulaşılmayabilir. Hesaplayıcı bu durumları şöyle gösterir:

• Alacakaranlık kuralı sınırı: İmsak veya Yatsı, seçili kurala göre geceye fazla kaymasın diye sınırlanmıştır. Gecenin yarısı, üçte biri veya yedide biri, gün batımından ertesi gün doğumuna kadar geçen süreye göre hesaplanır. Bu ifadeler saat 00:00 anlamına gelmez.
• Mevsimsel alacakaranlık ve 55°K enlemi: gecenin yedide biri: Bunlar Moonsighting Committee profilinin kendi sınırlarıdır. Bu profil yerel bir hilal gözlem kurulu değildir.
• Vakit verilemeyen satırlar: Gün batımı veya ertesi gün doğumu yoksa gece kesrine dayalı sınırlar uygulanamaz. Gerçekten hesaplanamayan vakit, yalnızca kendi satırında “Kullanılamıyor” olarak gösterilir. Öğle ve İkindi gibi hesaplanabilen diğer satırlar görünmeye devam edebilir. Sayaç da yanıltıcı bir vakit seçmek yerine durabilir. Özel profildeki Yatsı üst sınırı da hesaplanamayan bir vakti dolduramaz.

Gece yarısından sonra düşen Yatsı, gerçekte denk geldiği ertesi miladi tarihle gösterilir. Bunu bir günlük kayma sanmayın.

Bu kurallar genel hesap yöntemleridir ve Diyanet’in yüksek enlemler için uyguladığı usulü yansıtmayabilir. Bu bölgelerde Diyanet’e veya bulunduğunuz yerdeki Müslümanların güvendiği bir kuruma ya da camiye danışın.